एकतर्फी बाटो (一方通行) र बायाँ मोड्न सकिने (左折可) को फरक
अपडेट: 2026-10
नीलो पृष्ठभूमिमा सेतो तीर “एकतर्फी बाटो (一方通行)” को चिन्ह हो, जसले तीरको उल्टो दिशामा गाडी चलाउन निषेध गर्छ। सेतो पृष्ठभूमिमा नीलो तीर “बायाँ मोड्न सकिने (左折可)” सूचना पाटी हो, जसले अगाडिको ट्राफिक बत्ती रातो वा पहेँलो भए पनि वरपरको ट्राफिकमा ध्यान दिँदै बायाँ मोडिन सकिन्छ भन्ने देखाउँछ। रङ उल्टो मात्र भए पनि अर्थ पूरै फरक छ, र ज्ञान परीक्षा (知識確認) मा “यी दुईको अर्थ उही हो” भन्ने × प्रश्न आउँछ।
कानुनी परिभाषा र तुलना तालिका
“एकतर्फी बाटो” सडक चिन्ह आदेश (道路標識令) अनुसूची 1 को नियन्त्रण चिन्ह (326) हो, र यसको अर्थ “सूचना पाटीको तीरले देखाएको दिशाको उल्टो दिशामा सवारी चलाउन निषेध” हो। एकतर्फी खण्डको प्रवेशद्वार र खण्डभित्र आवश्यक ठाउँमा राखिन्छ।
“बायाँ मोड्न सकिने” चिन्ह होइन, ट्राफिक बत्तीसम्बन्धी सूचना पाटी हो। सडक ट्राफिक ऐन कार्यान्वयन आदेश (施行令) धारा 2 उपधारा 2 ले सार्वजनिक सुरक्षा आयोग (公安委員会) ले चोकमा बायाँ मोडिन सकिने भनेर देखाएको अवस्थामा सो चोकको ट्राफिक बत्तीको पहेँलो वा रातो बत्तीको अर्थमा “बायाँ मोडिन सकिने” कुरा समावेश हुने भनेको छ। शिक्षा (教則) ले पनि सडकको बायाँ छेउ वा ट्राफिक बत्तीमा सेतो पृष्ठभूमिमा नीलो बायाँतर्फको तीरको सूचना पाटी छ भने अगाडिको बत्ती रातो वा पहेँलो भए पनि बायाँ मोडिन सकिन्छ भनेर व्याख्या गरेको छ।
| विषय | एकतर्फी बाटो (一方通行 / इप्पो चुउको) | बायाँ मोड्न सकिने (左折可 / सासेचु का) |
|---|---|---|
| रङ | नीलो पृष्ठभूमिमा सेतो तीर | सेतो पृष्ठभूमिमा नीलो तीर (नीलो किनारा) |
| प्रकार | नियन्त्रण चिन्ह | ट्राफिक बत्तीसम्बन्धी सूचना पाटी |
| अर्थ | तीरको उल्टो दिशामा गाडी चलाउन निषेध | अगाडिको बत्ती रातो वा पहेँलो भए पनि बायाँ मोडिन सकिन्छ |
| राखिने ठाउँ | एकतर्फी खण्डको प्रवेशद्वार वा खण्डभित्रको सडक छेउ | चोकको सडकको बायाँ छेउ वा ट्राफिक बत्ती |
| तीरको दिशा | जान पाइने दिशा (माथि, बायाँ, दायाँ आदि) | बायाँतर्फ |
| पैदल यात्रीसँगको सम्बन्ध | (सामान्य ट्राफिक नियम) | बत्तीअनुसार सडक पार गरिरहेका पैदल यात्री वा साइकललाई अवरोध नगर्ने |
| निकासपट्टिको चिन्ह | निकासमा प्रायः “सवारी प्रवेश निषेध” हुन्छ | हुँदैन |
बायाँ मोड्न सकिने पाटी: रातो बत्तीमा पनि बायाँ मोडिन सकिन्छ, तर पैदल यात्री पहिले
बायाँ मोड्न सकिने पाटी छ भने अगाडिको बत्ती रातो वा पहेँलो भए पनि गाडी बायाँ मोडिन सक्छ। तर शिक्षाले “ट्राफिक बत्तीको संकेतअनुसार सडक पार गरिरहेका पैदल यात्री, विशेष सानो मोपेड वा साइकलको आवतजावतलाई अवरोध गर्नु हुँदैन” भनेको छ। पैदल यात्रीको बत्ती हरियो भएर पार गरिरहेका मान्छे छन् भने अगाडि नै रोकेर पर्खनुहोस्।
बायाँ मोड्ने तरिका सामान्य बायाँ मोड जस्तै हो, पहिले नै सकेसम्म सडकको बायाँ छेउ लागेर, बायाँ छेउ हुँदै बिस्तारै चलाउने (徐行) (धारा 34 उपधारा 1)। संकेत पनि बायाँ मोड्नुभन्दा 30 मिटर अगाडि दिने।
जापानमा रातो वा पहेँलो बत्तीमा बायाँ मोडिन सकिने भनेको यो पाटी भएको चोकमा मात्र हो। पाटी छैन भने रातो बत्तीमा रोकिने ठाउँमा रोकिनैपर्छ।
एकतर्फी बाटोमा चलाउने तरिका: दायाँतिर लाग्ने अवस्था छ
एकतर्फी बाटोमा विपरीत दिशाबाट गाडी नआउने भएकाले सामान्यभन्दा फरक नियम छन्। परीक्षामा यो “एकतर्फी बाटो भए दायाँ” भन्ने अपवाद धेरै सोधिन्छ।
- दायाँ मोड्दा: पहिले नै सकेसम्म सडकको दायाँ छेउ लागेर, चोकको केन्द्रको भित्रपट्टि हुँदै बिस्तारै चलाउने (धारा 34 उपधारा 4)। सामान्य सडकमा बीचतिर लाग्ने
- दायाँपट्टिको भागमा चल्ने: एकतर्फी बाटोमा सडकको बीचभन्दा दायाँपट्टिको भागमा निस्केर चल्न सकिन्छ (धारा 17 उपधारा 5 नं. 1)
- आपतकालीन सवारी नजिक आउँदा: सिद्धान्ततः बायाँ लाग्ने, तर बायाँ लाग्दा झन् अवरोध हुने भए दायाँ लाग्ने (धारा 40 उपधारा 1)
- बायाँपट्टिबाट ओभरटेक: अगाडिको गाडी दायाँ मोड्न सडकको दायाँ छेउ लागेको छ भने त्यसको बायाँपट्टिबाट ओभरटेक गर्ने (शिक्षा)
एकतर्फी बाटोको निकासमा हुने “सवारी प्रवेश निषेध”
एकतर्फी बाटोको निकासमा प्रायः रातो गोलोमा सेतो तेर्सो धर्को भएको “सवारी प्रवेश निषेध (車両進入禁止)” (303) हुन्छ, जसले निषेधित दिशातर्फ सवारी पस्न निषेध गर्छ। प्रवेशद्वारबाट देखिने नीलो तीर (एकतर्फी बाटो) र निकासबाट देखिने रातो चिन्ह (सवारी प्रवेश निषेध) लाई जोडीका रूपमा सम्झनुहोस्।
एकतर्फी बाटो सवारीका लागि भएकाले पैदल यात्री दुवै दिशामा हिँड्न सक्छन्। सहायक चिन्ह (補助標識) ले छुट दिइएका सवारीको प्रकार देखाएको छ भने ती सवारी उल्टो दिशामा पनि चल्न सक्छन्।
गल्ती हुन सजिलो प्रश्नका उदाहरण र उत्तर
ज्ञान परीक्षामा वास्तवमै प्रयोग हुने ढाँचा हुन्।
उदाहरण 1 (एकतर्फी बाटोको चिन्ह) “यो चिन्ह सेतो पृष्ठभूमिमा नीलो बायाँतर्फको तीर भएको ‘बायाँ मोड्न सकिने’ पाटीसँग उही अर्थ हो।” उत्तर ×। नीलो पृष्ठभूमिमा सेतो तीर एकतर्फी बाटोको चिन्ह, सेतो पृष्ठभूमिमा नीलो तीर बायाँ मोड्न सकिने पाटी हो, अर्थ फरक छ। बायाँ मोड्न सकिनेले बत्ती रातो वा पहेँलो भए पनि बायाँ मोडिन सकिने देखाउँछ।
उदाहरण 2 “एकतर्फी बाटोमा दायाँ मोड्दा पहिले नै सकेसम्म सडकको दायाँ छेउ लागेर चोकको केन्द्रको भित्रपट्टि हुँदै बिस्तारै चलाउनुपर्छ।” उत्तर ○। विपरीत दिशाबाट गाडी नआउने भएकाले दायाँ मोड दायाँ छेउ लागेर गरिन्छ।
उदाहरण 3 “एकतर्फी बाटोमा आपतकालीन सवारी नजिक आएको बेला बायाँ लाग्दा झन् आपतकालीन सवारीलाई अवरोध हुने भए दायाँ लागेर बाटो दिने।” उत्तर ○। बायाँ लाग्नु सिद्धान्त हो, तर एकतर्फी बाटोमा अपवाद छ।
आफ्नै भाषामा चिन्ह र चोकका प्रश्न अभ्यास गर्नुहोस्
रङ उल्टिएका दुई तीर चित्र भएका प्रश्नमा झुक्किन सजिलो जोडी हुन्। menkyopass को विदेशी लाइसेन्स परिवर्तन ड्रिलमा चिन्ह, ट्राफिक बत्ती र चोकका प्रश्न नेपाली सहित धेरै भाषाको व्याख्यासहित अभ्यास गर्न सकिन्छ (पहिलो नमुना परीक्षा र 3 विषय निःशुल्क, सबै प्रश्न ¥2,980 मा एकपटकको खरिद)।
यो शब्द आउने अभ्यास प्रश्न
- यो चिन्हको अर्थ सेतो पृष्ठभूमिमा नीलो बायाँतर्फको तीर भएको "बायाँ मोड्न पाइने" पाटीसँग एउटै हो।
- एकतर्फी बाटोमा दायाँ मोड्दा पहिल्यै सकेसम्म सडकको दायाँ किनारातिर सरेर चोकको केन्द्रभन्दा भित्रपट्टिबाट बिस्तारै चलाउँदै मोड्नुपर्छ।
- एकतर्फी बाटोमा आपतकालीन सवारी नजिक आउँदा बायाँतिर सर्दा उल्टै आपतकालीन सवारीलाई बाधा पुग्ने भए दायाँतिर सरेर बाटो दिइन्छ।
बारम्बार सोधिने प्रश्न
Q. बायाँ मोड्न सकिने पाटी छ भने रातो बत्तीमा पनि नरोकी बायाँ मोडिन पाइन्छ?
A. बायाँ मोडिन पाइन्छ, तर बत्तीअनुसार सडक पार गरिरहेका पैदल यात्री वा साइकललाई अवरोध गर्नु हुँदैन। वरपरको ट्राफिकमा ध्यान दिनुहोस्, आवश्यक भए रोकेर पर्खनुहोस्।
Q. जापानमा रातो बत्तीमा बायाँ मोडिन पाइन्छ?
A. सिद्धान्ततः पाइँदैन। बायाँ मोड्न सकिने पाटी भएको चोकमा मात्र रातो वा पहेँलो बत्तीमा पनि बायाँ मोडिन सकिन्छ।
Q. एकतर्फी बाटोमा साइकल वा पैदल यात्री उल्टो दिशामा जान पाउँछन्?
A. पैदल यात्री जान पाउँछन्। साइकल सवारी भएकाले सिद्धान्ततः उल्टो दिशामा जान पाउँदैन, तर सहायक चिन्हले छुट दिएको छ भने जान पाउँछ।
Q. एकतर्फी बाटोमा दायाँ मोड्दा कतातिर लाग्ने?
A. पहिले नै सकेसम्म सडकको दायाँ छेउ लागेर चोकको केन्द्रको भित्रपट्टि हुँदै बिस्तारै चलाउने। सामान्य सडकमा बीचतिर लाग्ने।